18/11/2025
Prishtinë, 18 nëntor 2025
Qendra Kosovare për Studime të Sigurisë (KCSS) mbajti sot konferencën përmbyllëse të projektit “Forcimi i rolit të komunave në promovimin e vlerave të sundimit të ligjit të BE-së në Kosovë”, i mbështetur nga Departamenti Irlandez i Punëve të Jashtme. Ngjarja mblodhi përfaqësues të komunave, institucioneve qendrore, shoqërisë civile dhe Asociacionit të Komunave të Kosovës (AKK), për të diskutuar progresin dhe sfidat e mbetura në harmonizimin e qeverisjes lokale me standardet e BE-së për sundimin e ligjit.
Në fjalën hyrëse, Mentor Vrajolli, Drejtor Ekzekutiv i QKSS, theksoi se komunat mbeten institucionet primare në ofrimin e transparencës, llogaridhënies dhe ligjshmërisë—tri shtylla thelbësore për integrimin e Kosovës në Bashkimin Evropian. Ai nënvizoi rëndësinë e forcimit të kapaciteteve dhe bashkëpunimit në të gjitha nivelet e qeverisjes për të garantuar që reformat të jenë të qëndrueshme.
Konferenca vuri në pah rolin e rëndësishëm të Asociacionit të Komunave të Kosovës (AKK) në mbështetjen e procesit të integrimit. Drejtori Ekzekutiv i AKK-së, Sazan Ibrahimi, theksoi se organizata punon ngushtë me të gjitha komunat dhe koordinon dy trupa profesionale kyçe: Kolegiumin e Zyrtarëve për Integrim Evropian dhe Kolegiumin e Zyrtarëve Ligjorë, të cilët kontribuojnë në harmonizimin e praktikave komunale dhe rritjen e përgatitjes administrative. Së fundi, Ibrahimi theksoi se komunat e Kosovës renditen lart në kriteret e integrimit evropian, pavarësisht se vendi ende nuk ka statusin zyrtar të kandidatit për anëtarësim.
Ajshe Berveniku, Kryetare e Kolegiumit të Zyrtarëve për Integrim Evropian nga Komuna e Prishtinës, theksoi nevojën që secila komunë të ketë një zyrtar të caktuar për integrim evropian. Ajo theksoi se këto pozita janë thelbësore për monitorim efektiv, raportim dhe përfshirjen e parimeve të BE-së në proceset lokale të politikëbërjes. Berveniku po ashtu përmendi çështje si mbivendosja e kompetencave në menaxhimin e tokës rurale, centralizimi i inspektorateve dhe përjashtimi i komunave nga disa forume ministrore—probleme që e vështirësojnë zbatimin e reformave të lidhura me BE-në në nivel lokal.
Ish-Zëvendëskryeministri i Parë dhe Koordinatori Kombëtar për Reformën Shtetërore, Besnik Tahiri, theksoi domosdoshmërinë e një koordinimi më të fortë ndërinstitucional. Ai foli gjithashtu për nevojën e një komunikimi më pozitiv për dimensionin shumetnik të qeverisjes lokale.
Duke paraqitur gjetjet e raportit final të KCSS-së, hulumtuesja Jeta Loshaj theksoi përmirësime të dukshme në kontrollin e ligjshmërisë, praktikat e transparencës dhe zbatimin e obligimeve të lidhura me BE-në. Mirëpo, ka edhe sfida. Komunat vazhdojnë të përballen me mungesë kapacitetesh në zyrat ligjore, ndërhyrje politike dhe koordinim të dobët me institucionet qendrore, gjë që pengon zbatimin e qëndrueshëm të standardeve të BE-së për sundimin e ligjit. Për më tepër, mbivendosja e kompetencave, udhëzimet administrative të fragmentuara dhe mospërfshirja e mjaftueshme e grave, të rinjve dhe komuniteteve pakicë paraqesin pengesa të tjera për zbatimin efektiv të reformave të lidhura me BE-në në nivel lokal.
Pjesëmarrësit diskutuan gjithashtu mundësitë që ofron Plani i Rritjes i BE-së, përfshirë investimet në qasje në ujë të pijshëm, revitalizimin e hekurudhave dhe prioritete të tjera infrastrukturore. Konferenca u përmbyll me thirrjen për vazhdimësinë e bashkëpunimit ndërmjet komunave, institucioneve qendrore dhe partnerëve ndërkombëtarë, me qëllim të forcimit të mëtejmë të harmonizimit të Kosovës me standardet e BE-së për sundimin e ligjit.