12/11/2025
Prishtine, 12 nëntor 2025 : Qendra Kosovare për Studime të Sigurisë (QKSS) sot mblodhi ekspertë të sigurisë, studiues dhe përfaqësues institucionalë për të diskutuar se si dezinformimi dhe narrativat ekstremiste po ndikojnë në besimin shoqëror dhe marrëdhëniet ndëretnike në Kosovë, si dhe për të prezantuar rezultatet dhe punën e projektit SMIDGE.
Tryeza u zhvillua në kuadër të projektit të financuar nga Bashkimi Evropian SMIDGE (Social Media Narratives: Addressing Extremism in Middle-Aged Groups) dhe trajtoi mënyrat se si dezinformimi dhe teoritë konspirative po shënjestrojnë gjithnjë e më shumë qytetarët e moshës 45–65 vjeç — një grup demografik shpesh i anashkaluar në politikat parandaluese, por me ndikim të madh në formësimin e opinionit publik dhe në përforcimin e përmbajtjeve online me pasoja reale në jetën shoqërore.
“Gjetjet tona tregojnë se përmbajtjet ekstremiste dhe konspirative nuk burojnë gjithmonë nga grupe të organizuara — ato përhapen horizontalisht, përmes përdoruesve të zakonshëm që shpërndajnë materiale me ngarkesë emocionale,” tha Dr. Ramadan Ilazi, udhëheqës i kërkimit në QKSS dhe drejtues i projektit SMIDGE. “Kjo sfidon modelet tradicionale të kundër-ekstremizmit. Nëse duam të ndërtojmë qëndrueshmëri shoqërore, duhet të kuptojmë se si frika, pasiguria dhe politika e identitetit qarkullojnë në bisedat e përditshme online.”
Ngjarja vuri gjithashtu në pah qasjen novatore të projektit, i cili fokusohet te qytetarët e moshës së mesme — një popullatë që, ndonëse shumë aktive online, ka pasur pak mundësi për arsimim në edukimin mediatik. Kërkimet e SMIDGE zbuluan se ky grup shpesh ndërthur burime tradicionale dhe digjitale të informacionit, duke e bërë më të prekshëm ndaj dezinformimit hibrid që shënjestron tema të ndjeshme si siguria, religjioni, migrimi dhe shëndeti publik.
Mentor Vrajolli, Drejtor Ekzekutiv i QKSS-së, theksoi se projekti përfaqëson një hap përpara në lidhjen midis kërkimit akademik dhe praktikës kombëtare të sigurisë. “Puna e QKSS-së në kuadër të SMIDGE nuk ka të bëjë vetëm me hartimin e rreziqeve online — por me kuptimin se si dezinformimi ndikon në kohezionin shoqëror, besimin ndaj institucioneve dhe madje në vetë debatin politik,” tha ai.
Ndërsa Jeta Loshaj, hulumtuese në QKSS dhe moderatore e diskutimit, theksoi rëndësinë e bashkëpunimit ndërinstitucional. “Komunat dhe shoqëria civile mund të veprojnë si pika të para paralajmëruese,” u shpreh ajo. “Komunikimi në kohë, dygjuhësh dhe me zëra të besueshëm është thelbësor për të kundërshtuar lajmet e rreme që shfrytëzojnë ndjeshmëritë komunitare.”
Tryeza u përmbyll me disa rekomandime praktike për forcimin e reziliencës informative të Kosovës, përfshirë bashkërendimin më të mirë midis komunave, shoqërisë civile dhe institucioneve të sigurisë, dhe për të krijuar mundësi të reja për arsim dhe angazhim për individët e moshës së mesme, veçanërisht në mediat e reja dhe platformat e mediave sociale.
Për më shumë rreth projektit SMIDGE, vizitoni www.smidgeproject.eu ose www.qkss.org.
